Dit is je belangrijkste seksorgaan (en nee, het is niet de clitoris)

Waarom krijg jij vlinders van iemand met een scheve glimlach, terwijl je vriendin alleen valt voor strak in pak? En hoe kan het dat een simpele geur, een bepaald liedje of zelfs een plek je ineens opwindt? Het is geen toeval dat je voorkeuren tussen de lakens hebt, die worden bepaald door het belangrijkste seksorgaan dat je in je lichaam hebt. En nee, die zit niet tussen je benen, maar tussen je oren.

Wat jij lekker vindt, wordt allemaal bepaald door je hersenen. Je brein is geen neutrale toeschouwer, maar een soort erotische archiefkast vol herinneringen, associaties en ervaringen. Die bepalen vaak onbewust, wat jij opwindend vindt.

Effe terugspoelen
In 1944 onderzocht dokter T.C. Erickson een bijzondere patiënt: een vrouw die op haar 43e regelmatig wakker werd met het gevoel dat ze seks had, soms zelfs zonder duidelijke aanleiding. Naarmate de jaren verstreken, werden deze episodes heftiger en onvoorspelbaarder. De diagnose die ze destijds kreeg? Nymfomanie, met als behandeling bestraling van haar eierstokken. Die behandeling maakte echter geen verschil. Sterker nog: de klachten werden alleen maar erger. Later kwam het besef dat het gevoel niet in haar lichaam zat, maar in haar hoofd. De oorzaak bleek een tumor die tegen haar hersenen drukte. Na het verwijderen daarvan verdwenen haar symptomen als sneeuw voor de zon.

Moraal van het verhaal: seksuele gevoelens ontwikkelen zich niet alleen via de clitoris, maar vooral in dat knappe koppie van jou. Na deze ontdekking konden doktoren en wetenschappers vrouwelijke lichamen en seksuele verlangens pas écht onderzoeken en begrijpen.

Lees ook: Dit gebeurt er met je brein wanneer je een orgasme hebt

Hoofd aan het roer
Neurowetenschappers zijn het er grotendeels over eens: je hoofd is de baas, ook tussen de lakens. Wetenschapper Jim Pfaus stelt zelfs in een artikel van Radboud UMC dat je hersenen je belangrijkste erogene zone zijn. Je lichaam mag de prikkels dan wel voelen en ontvangen, maar je brein beslist wat die prikkels betekenen. Een aanraking kan de ene keer spannend zijn en de andere keer totaal niet. Niet omdat de aanraking anders is, maar omdat jouw koppie er een andere lading aan geeft.

(S)experimenten
Om de ontvangst van die prikkels te begrijpen, kijken onderzoekers naar dieren. Het klinkt misschien een beetje gek, maar ratten lijken verrassend veel op mensen als het gaat om seksuele hersenprocessen. In experimenten liet Pfaus zien dat vrouwelijke ratten een bepaalde aanraking of geur kunnen associëren met seksuele opwinding. Koppel je een specifieke geur aan een prettig seksueel moment, dan kan die geur later op zichzelf al genoeg zijn om het brein aan te zetten. Maar dat werkt alleen als die associatie er ooit is ontstaan. Zonder ervaring blijft een prikkel gewoon… een betekenisloze prikkel.

Maar waarom lopen onze voorkeuren dan zo uiteen? Waarom valt de één op een bepaald type en de ander juist totaal niet? Nou, dat zit zo, legt Pfaus uit. Je brein legt verbanden. Vroege ervaringen (vaak onbewust) worden gekoppeld aan opwinding. Denk aan je eerste seksuele aanrakingen, fantasieën of situaties waarin iets sexy's wordt gekoppeld aan een context, geur of gevoel. Die associaties bewaart je brein in een soort archiefkastje. En ja, soms zorgen die ervaringen ervoor dat je specifieke voorkeuren of fetishes ontwikkelt. Niet omdat iemand daar bewust voor kiest, maar omdat je brein het ooit zo heeft opgeslagen.

Lees ook: Huh? Blijkbaar is de G-spot helemaal geen spot?

Je brein vergeet niets
Wat je meemaakt, vormt je seksuele gedrag en verlangens. Hoe vaker en positiever die ervaringen zijn, hoe sterker het brein die signalen blijft herkennen én verwachten. Maar als ervaringen negatief zijn, kunnen die net zo goed invloed hebben op hoe je tussen de lakens op prikkels reageert. Het brein is verrassend flexibel, maar ook behoorlijk koppig. Wat erin gaat, blijft ergens hangen, bewust of onbewust.

Het orgasme begint in je hoofd
Dat seks zoveel met je brein te maken heeft, zie je ook bij het orgasme zelf. Onderzoek van professor Barry Komisaruk laat zien dat het hele brein actief betrokken is bij een orgasme, van zintuiglijke verwerking tot emotie en beloning. Wetenschappers die hersenactiviteit hebben gemeten tijdens een orgasme zien dat verschillende gebieden elkaar opvolgen: eerst verwerking van prikkels, daarna fantasie en coördinatie en uiteindelijk een beloningsreactie waarbij dopamine vrijkomt. Dit laat zien dat opwinding niet alleen fysiek is, maar ook mentaal gestuurd wordt. Je hoofd doet meer werk dan je denkt.

Wat jij aantrekkelijk vindt, is het resultaat van een persoonlijke mix van aanleg, ervaringen en associaties. Je brein heeft geen standaardinstelling: wat voor de één werkt, doet voor de ander misschien helemaal niets.